مجله آکادمی باغ کتاب

فعالیت علمی (8): ماهیگیری یخی

وسایل و مواد مورد نیاز:

  • چند لیوان کاغذی یا کاسۀ کوچک، یا یک سینی یخ ساز
  • یک لیوان آب
  • نخ
  • یک تکه چوب یا شاخۀ کوچک
  • نمک

مراحل انجام کار:

1. لیوان ها یا سینی یخ ساز را پر از آب کنید و در فریزر بگذارید. البته می توانید از مکعب های یخ موجود در فریزر هم استفاده کنید و این مرحله را حذف کنید.

2. وقتی آب یخ زد، یخ ها را از لیوان یا سینی جدا کنید.

3. یخ ها را در یک لیوان یا کاسۀ آب بریزید. مکعب های یخی در آب بالا و پایین می روند و سپس بر روی آن شناور می شوند.

4. یک سر نخ چوب ماهیگیری که درست کرده اید را روی مکعب یخی بگذارید و در محلی که نخ با یخ تماس دارد نمک بپاشید. ببینید که چطور مقدار کمی از یخ آب می شود و این آب دوباره یخ می زند.

5. پس از حدود 10ثانیه، مکعب یخی را با دقت بوسیلۀ چوب ماهیگیری از آب بیرون بیاورید. شما یک ماهی (یخ) گرفته اید!

چه اتفاقی می افتد؟

آب معمولی در دمای 32 درجۀ فارنهایت (0°C) یخ می زند. وقتی شما نمک را به آب اضافه می کنید، نمک دمای انجماد آب را پایین می آورد؛ یعنی دمای آب باید از 32 درجۀ فارنهایت سردتر بشود تا یخ بزند.

اینکه دمای آب باید چه مقدار سردتر بشود بستگی به میزان نمکی دارد که با آب ترکیب می شود. نمکی که شما روی مکعب یخی می پاشید، دمای انجماد آن را پایین می آورد و چون مکعب یخی نمی تواند از آنچه که در این لحظه هست، سردتر شود، پس شروع به ذوب شدن می کند. یک گودال آب کوچک در قسمت بالای مکعب یخی ایجاد می شود و نخ در آن فرو می رود. همینطور که مکعب یخی آب می شود، موجب رقیق شدن ترکیب آب نمک موجود در این گودال کوچک می شود؛ در این زمان نقطۀ انجماد شروع به بالارفتن و برگشتن به نقطۀ قبلی می کند. آب دوباره یخ می زند و نخ در آن قسمت گیر می کند. به محض اینکه مکعب یخی سفت شود، شما می توانید با بالا کشیدن نخ آنرا به سمت بالا بیاورید. البته، تمام این چیزها خیلی سریع اتفاق می افتند.

آزمایش های بیشتر:

سعی کنید شکر، فلفل، شن، آرد یا هر چیز دیگری که به فکرتان می رسد را امتحان کنید. ببینید کدام یک از آنها نتیجه دارد و کدام بی نتیجه است. سعی کنید دلیل آنرا هم بفهمید!

منبع: sciencefun.org (2020)

یک توصیۀ دوستانه: لطفاً این آزمایش را با اجازه و همراه بزرگترها انجام بدهید.

ترجمه: آکادمی کودک باغ کتاب تهران


 

نظرات کاربران

در حال حاضر هیچ نظری ثبت نشده است. شما می توانید اولین نفری باشید که نظر می دهید.